Zamek

Zawałów (Завалів), rejon podhajecki, obwód tarnopolski, Ukraina

W w. XV wieś należała do Buczackich, Pełków, Zborowskich, Zawałowskich i Makowieckich, od których pod kon. w. XVII dobra odkupili Jabłonowscy h. Prus III. Sto lat później włości w charakterze wiana przeszły do Józefa Sapiehy, który spieniężył Zawałów Józefowi Grui h. Prawdzic. W r. 1847 włości nabył Stefan Raczyński h. Nałęcz, którego spadkobiercy dzierżyli Zawałów do II wojny światowej. W w. XVII Makowieccy ufundowali nowy, murowany, zdobyty przez wojska tureckie w r. 1675, następnie odbudowany. Początkowo budowla czteroskrzydłowa na rzucie zbliżonym do kwadratu (jedno skrzydło rozebrane przez Jabłonowskich), zbudowana z cegły i kamienia, dwukondygnacyjna z głębokimi piwnicami i dwiema narożnymi basztami (w jednej kaplica). Wewnątrz zamku rozległy dziedziniec z pomieszczeniami gospodarczymi i mieszkalnymi. Rezydencję nakryto dachami trój- i czterospadowymi, a przed zamkiem ulokowano dodatkową basztę i most zwodzony, rozebrane ok. r. 1840. Zamek przebudowano w latach 1912-1913 (proj. Tadeusza Mokłowskiego). Zamek zniszczono podczas I wojny światowej, później odbudowano. Obecnie niezachowany.

Artyści i rzemieślnicy

Bilbiografia

  • Aftanazy R., Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 7, Województwo ruskie, Ziemia Halicka i Lwowska, Wrocław-Warszawa-Kraków 1995 s. 228-237
  • Kunzek T., Przewodnik po województwie tarnopolskim, Tarnopol 1928 s. 173-174
  • Czołowski A., Dawne zamki i twierdze na Rusi Halickiej, Lwów 1892 (http://kpbc.umk.pl/dlibra/doccontent?id=92817) s. 60-61
  • Czołowski A., Janusz B., Przeszłość i zabytki województwa tarnopolskiego, Tarnopol 1926 (http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/doccontent?id=11323). s. 123