Pierwszy Dom Modlitwy Kupców

Zwany także Synagogą Kupców, w r. 1928 określony mianem Magidskiego Domu Modlitwy, co wskazuje na związki z chasydami czernobylskimi, wyznawcami Mordechaja Twerskiego z Czernobyla i jego następcy Arona z Czernobyla. Usytuowany na płd.-zach. od Wielkiej Synagogi, przy dawnej ul. Rybnej. Zbudowany zapewne w l. 20. w. XIX. Murowany, tynkowany, na planie prostokąta, przykryty dachem dwuspadowym. Elewacje opięte pilastrami, zwieńczone profilowanym gzymsem, okna zamknięte półkoliście, umieszczone w szerokich tynkowych opaskach. Niezachowany. Pierwsza wzmianka o obecności Żydów w Żytomierzu pochodzi z r. 1486. Miasto od w. XIX stanowiło największe skupisko Żydów na Wołyniu. W pocz. tego wieku dominowali tu chasydzi, później rozwinął się także ruch Haskala. Omawiany Dom Modlitwy zbudowany był w obrębie Szulhofu położonego między dawnymi ulicami Szkolną, Rybną i Połtawską. Na pocz. w. XX na terenie Szulhofu znajdowało się przynajmniej 18 domów modlitwy, poza tym na terenie całego Żytomierza można zidentyfikować jeszcze około 50 domów modlitwy.

Bilbiografia

• Kravtsov S., Levin V., Synagogues in Ukraine: Volhynia, t. 2, Jerusalem 2017 s. 747-749