Pałac

Ustronie (Jundeliškės), rejon birsztański, okręg kowieński, Litwa

Ustronie przed 2. poł. XVIII w. należało do rodziny wegierskiego pochodzenia Epereyszych. Od tego czasu właścicielami byli Siemaszkowie h. Łabędź. Marianna Siemaszkówna przez małżeństwo z Apolinarym Morawskim h. Dąbrowa, wniosła dobra Morawskim. Majątek odziedziczył ich syn Stanisław Morawski, który w r. 1838 osiedlił się na stałe. Zapewne w tym czasie istniał modrzewiowy dwór, wzniesiony jeszcze przez Siemaszków w poł. XVIII w. Była to budowla założona na planie prostokąta, parterowa, na wysokiej podmurówce, siedmioosiowa, nakryta dachem czterospadowym, pobitym gontem, z dwoma lukarnami. Do elewacji frontowej przylegał czterokolumnowy ganek, zamknięty trójkątnym szczytem. W 2. poł. XIX w. do prawej strony pałacu dobudowano niewielkie skrzydło. We frontonie napis "Pracy, Przyjaźni i Pokojowi" (pierwotnie w sentencji łacińskiej). Na temat układu wnętrz nie posiadamy zbyt wielu informacji, a na wyposażeniu znajdowały się m.in. kolekcja obrazów polskich malarzy. Dwór otaczał ogród zakomponowany w meandrach rzeki Wierzchniej. Obecnie w zabudowaniach dworskich mieści się pub.

Bilbiografia

  • Aftanazy, R., Dzieje Rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 3: Województwo trockie, Księstwo Żmudzkie, Inflanty Polskie, Księstwo Kurlandzkie, Wrocław 1992 s. 152-153.