Pałac Tyzenhauza

W XVI i XVII w. dobra Postawy w rękach Despot-Zenowiczów, od 1686 r. Biegańskich. W I poł. XVIII w. wniesione w posagu hr. Benedyktowi Tyzenhauzowi, zaś w k. XIX w. własność rodziny Przeździeckich. Pałac wzniesiony w 2 poł. XVIII w. dla podskarbiego Antoniego Tyzenhauza, zapewne wg proj. arch. Giuseppe de Sacco. Pierwotnie budowla parterowa, tworząca zamknięty czworobok z wewnętrznym dziedzińcem, na który wjazd przez okazałą bramę. Gruntownie przebudowany w stylu klasycystycznym przez Konstantego Tyzenhauza w l. 30. XIX w. Po II wojnie światowej zajęty na szpital; wówczas gruntownie przebudowane wnętrza pałacu. Budynek murowany, tynkowany, założony na planie litery H, wzniesiony na wysokich widnych suterenach, parterowy, złożony z 15-osiowego korpusu głównego (najstarsza część pałacu) i dwóch symetrycznie usytuowanych 21-osiowych korpusów bocznych, z których południowy z pokojami gościnnymi, gospodarczymi i kaplicą, zaś północny, uznany za główny, o charakterze reprezentacyjnym, mieszczący m.in. zbiory ornitologiczne. Na osi pn. korpusu 6-kolumnowy portyk podwyższony o jedną kondygnację. Na osi korpusu środkowego od strony parku pseudoryzalit podwyższony o kondygnację, artykułowany sześcioma pilastrami dźwigającymi trójkątny naczółek. We wnętrzach częściowo zachowana stiukowa dekoracja ścian.

Artyści i rzemieślnicy

• Sacco de Józef (Giuseppe) (1739-1789), architekt

Bilbiografia

• Aftanazy R., Dzieje Rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 4, Województwo wileńskie, Wrocław-Warszawa-Kraków 1993 s. 310-315
• Rąkowski G., Kresowe rezydencje. Zamki, pałace i dwory na dawnych ziemiach wschodnich II RP, t. 1: województwo wileńskie, Warszawa 2017 s. 171-6
• Jankowski, Cz., Powiat oszmiański. Materiały do dziejów ziemi i ludzi, t. 2, Petersburg 1897 s. 39-41