Pałac

Własność Litaworów-Chreptowiczów, a od r. 1893 do r. 1914 Butenjewów, synów Marii z Chreptowiczów. W l. 1770–1776 wzniesiono pałac wg proj. Józefa de Sacco, z którym współpracowali Jakub Gabriel oraz Carlo Spampani (kierował dekoracją wnętrz pałacu). Budowę prowadził Jacques Gabriel. Budynek spłonął w czasie I wojny światowej. Murowany, parterowy, na planie litery U, nakryty dachami trójspadowymi oraz czterospadowymi nad skrzydłami. Centralna część siedemnastoosiowego korpusu była piętrowa z mezzaninem, nakryta dachem krążynowym, od strony fasady artykułowana pilastrami podtrzymującymi trójkątny przyczółek, a od strony ogrodu zaznaczona półkolistym ryzalitem. Fasadę poprzedzał taras nakryty dachem dwuspadowym. W elewacji ogrodowej znajdowały się zamknięte półkoliście okna z kluczami, a między nimi pilastry podtrzymujące gzyms wieńczący. Oś trzynastoosiowych skrzydeł zaznaczona była umieszczonym w dachu oknem, a elewacje (poza krótszą elewacją od strony parku) pokrywały pasy rustyki. Środkowe okno elewacji skrzydeł od strony parku flankowały kolumienki podtrzymujące trójkątny przyczółek. W pałacu przechowywane były bogate zbiory biblioteczne, kolekcja dzieł sztuki oraz archiwum. Część księgozbioru przekazano w r. 1914 jako depozyt Uniwersytetowi Kijowskiemu, najcenniejsze zbiory pozostałe w pałacu po wybuchu I wojny światowej wywieziono do Moskwy, a archiwum w r. 1925 przewieziono do Petersburga.

Artyści i rzemieślnicy

• Gabriel Jakub, budowniczy (?)
• Spampani Carlo (ok. 1750-1785), architekt
• Sacco de Józef (Giuseppe) (1739-1789), architekt

Bilbiografia

• Aftanazy R., Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 2, Województwa brzesko-litewskie, nowogródzkie, Wrocław-Warszawa-Kraków 1992 s. 371-379
• Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. B. Chlebowski, W. Walewski, t. 11, Warszawa 1890 (http://dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_XI/) s. 860