Pałac Skibniewskich
Balice (Баличі), rejon mościski, obwód lwowski, Ukraina
Według lokalnej tradycji najstarsze partie pałacu zawierały w sobie mury fortecy jeszcze z w. XV, kiedy to wieś była własnością kilku rodzin szlacheckich, choć jej najokazalszy majątek dzierżyli potomkowie niejakiego Wański, który nabył Balice w r. 1400 (później przyjęli nazwisko Baliccy). U schyłku w. XVII miejscowość pozostawała w rękach Charczewskich, Siecińskich (ich część przejęli później Kozłowscy) i Suskich. Największa część, jako wiano Karoliny z Charczewskich, przeszła w posiadanie Baworowskich, którzy w r. 1765 wykupili całe Balice z rąk pozostałych właścicieli. Rezydencja została przez tych ostatnich powiększona i całkowicie przebudowana, a w 2. poł. w. XIX od Drohojowskich (spadkobierców Baworowskich) nabył ją najpierw Henryk Łączyński, a dwa lata później Bronisław Skibniewski. Kolejnej przebudowy pałacu dokonano po pożarze, w r. 1874. Powstała dwukondygnacyjna budowla na planie wydłużonego prostokąta. Trzynastoosiowa elewacja frontowa poprzedzona zwieńczonym trójkątnym frontonem portykiem na czterech kolumnach toskańskich w wielkim porządku i dwoma pozornymi ryzalitami obejmującymi osie skrajne. Podziały pionowe w pięcioosiowych elewacjach bocznych tworzyły pilastry toskańskie w wielkim porządku. Elewację ogrodową odróżniało od fasady rozwiązanie partii środkowej w postaci pięciobocznego ryzalitu z tarasem na poziomie parteru i tarasem na wysokości piętra. Bronisław Skibniewski dobudował do lewego boku pałacu dwupiętrowy pawilon zwieńczony neogotyckim krenelażem, rozebrany przed r. 1920; w pobliżu wznosiła się również oficyna utrzymana w tym samym klasycystycznym stylu, który nadano rezydencji. Dookoła rozciągał się park krajobrazowy obfitujący w cenny starodrzew. Po r. 1945 pałac został rozebrany, a drzewa w parku wycięte.
Bilbiografia
- Aftanazy R., Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 8, Województwo ruskie, Ziemia Przemyska i Sanocka, Wrocław-Warszawa-Kraków 1996 s. 13-17
- Skibniewski S., Archiwum rodzinne Skibniewskich przydomku Kurzec, herbu Ślepowron, Kraków 1912 s. 211 i n.
- Schneider A., Encyklopedya do krajoznawstwa Galicyi, t. 2, Lwów 1874 s. 413 i n.
- Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. F. Sulimierski, B. Chlebowski, W. Walewski, t. 1, Warszawa 1880 (http://dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_I/). s. 87