Pałac Platerów

Miejscowość w XVI w. w składzie dóbr królewskich, pod koniec tego stulecia przekształcona w starostwo niegrodowe. W 2 poł. XVIII w. w rękach Ciechanowieckich, później Mikołaja Manuzziego, po 1823 rodziny Broel-Plater. W l. 1903-4 w majątku wzniesiony przez hr. Feliksa Witolda Broel-Platera neoklasycystyczny pałac proj. arch. Konstantego Marka Teleżyńskiego z Poniewieża. W czasie I wojny światowej w pałacu urządzona m.in. siedziba sztabu i szpital polowy. W 1922 pałac zakupiony przez skarb państwa z przeznaczeniem na szkołę rolniczą, działającą tu do r. 1939. Po II wojnie światowej w pałacu mieściła się szkoła. Obecnie budynek zdewastowany i opuszczony. Usytuowany w pn. części miasteczka, na wsch. brzegu jeziora Opsa, na niewielkim wzniesieniu. Murowany, tynkowany, złożony z trzech członów: środkowego parterowego, 9-osiowego i bocznych piętrowych, ustawionych poprzecznie, wysuniętych jako ryzality w elewacji frontowej i ogrodowej. Dachy polskie łamane, o równej wysokości kalenic. Elewacje pokryte żłobkowanymi tynkami, naroża opięte boniowaniem, okna ujęte pilastrami dźwigającymi odcinki belkowania. Na osi elewacji frontowej wejście poprzedzone prostym dwukolumnowym portykiem. Elewacja ogrodowa poprzedzona wielkim tarasem, od którego schody prowadzące nad brzeg jeziora.

Artyści i rzemieślnicy

• Teleżyński Konstanty Marek (1871-1960), architekt

Bilbiografia

• Rąkowski G., Kresowe rezydencje. Zamki, pałace i dwory na dawnych ziemiach wschodnich II RP, t. 1: województwo wileńskie, Warszawa 2017 s. 57-60
• Aftanazy R., Dzieje Rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 4, Województwo wileńskie, Wrocław-Warszawa-Kraków 1993 s. 257-260
• Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, B. Chlebowski, W. Walewski, t. 7, Warszawa 1883 (http://dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_VII) s. 569