Pałac

W r. 1569 Krasław jako dziedzictwo został nadany kanclerzowi "Księstwa Kurlandzkiego", Michałowi Brunnowi; w 1636 wraz z przyległymi folwarkami zakupił go Wilhelm Brunn Lüdingshausen-Wolffom; od 1676 właścicielami byli Jan i Marianna Kossowie; w r. 1725 po Mariannie Kossowej majętność odziedziczyli Hutten-Czapscy, a w r. 1729 Krasław i Kombul sprzedali Janowi Ludwikowi Broel-Platerowi. W rękach rodziny dobra pozostały do wybuchu I wojny światowej. Ostatnią właścicielką była Maria z Platerów, żona Gustawa hr. Broel-Platera. Początkowo Platerowie zamieszkiwali w niewielkim drewnianym dworze, nakrytym gontowym dachem, w otoczeniu ogrodu; do dworu prowadziła brama z wieżą. Konstanty Ludwik Plater, w pobliżu dworu, wzniósł w r. 1759 okazały budynek biblioteki. Cenny księgozbiór liczył ponad 20 000 tomów. Projekt budowli przygotował genueński arch. Antoni Paracca (Paracco), współpracował z nim arch. Jana Walenty Dyderstein. Był to budynek dwukondygnacyjny, siedmioosiowy, z półokrągłym ryzalitem w elewacji frontowej, nakryty gładkim czterospadowym dachem. Na parterze mieściły się letnie apartamenty. Kolejny dziedzic, August Hiacynt Plater, w r. 1791 wzniósł nową rezydencję. Była to budowla murowana, dwukondygnacyjna, założona na rzucie prostokąta, z mocno wysuniętym poza lico muru - dwupiętrowym ryzalitem na osi, i dwoma jednopiętrowym ryzalitami po bokach; wszystkie o ściętych narożach i zwieńczonymi trójkątnymi szczytami. Elewacja ogrodowa ukształtowana podobnie jak frontowa, pozbawiona jedynie ryzalitów bocznych. Wejście do pałacu flankowały dwa czworograniaste słupy, wspierające balkon z żeliwną balustradą. Od strony ogrodu, do ryzalitu przylegał sześciokolumnowy taras, nakryty dachem. Pałac kryty gładkim, pobitym blachą dachem dwu- i trójspadowym. We wnętrzu pokoje w układzie amfiladowym, z obszernym holem na osi wejścia głównego. Na wyposażeniu znajdowały się cenne zbiory sztuki, tj. meble, obrazy, portrety, porcelana saska, wyroby rzemiosła etc. Początkowo na pietrze nad salonem mieściła się kaplica, później zamieniona na bibliotekę. Pałac otaczał rozległy park. W r. 1916 najcenniejsze zbiory Maria z Platerów, wywiozła do Petersburga, gdzie złożyła w piwnicach pałacu arcybiskupiego na Fontance. Przedmioty te nigdy nie powróciły. Zbiory biblioteczne i archiwalia zostały zniszczone w r. 1919. W r. 1920 majątek został wywłaszczony.

Artyści i rzemieślnicy

• Paracca Antonio (ur. 1722), architekt
• Dyderstein Jan Walenty, architekt

Bilbiografia

• Aftanazy, R., Dzieje Rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 3: Województwo trockie, Księstwo Żmudzkie, Inflanty Polskie, Księstwo Kurlandzkie, Wrocław 1992 s. 318-325.
• Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. F. Sulimierski, B. Chlebowski, W. Walewski, t. 4, Warszawa 1883 (http://dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_IV) s. 616.