Pałac Giżyckich

Od pocz. w. XVII część ordynacji Ostrogskiej, od r. 1753 w rękach Lubomirskich, a następnie Giżyckich h. Gozdawa. Pałac klasycystyczny wzniesiony w latach 1815-1820 być może według projektu Merka. Budowla na rzucie prostokąta, symetryczna, jedenastoosiowa, z trzema pozornymi ryzalitami i portykiem kolumnowym na osi, dźwigającym belkowanie z gryzem oraz fronton otoczony gzymsem kroksztynowym. Płaszczyzny międzyokienne wypełniały pilastry, a okna dolnej kondygnacji zwieńczono panneau ze stiukami. Ryzality podkreślono zdwojonymi pilastrami i zaakcentowano ściankami attykowymi. W poł. w. XIX do portyku dodano ganek z tarasem (później usunięty). Później pojawiły się również neogotyckie przedsionki z ostrołukowymi drzwiami. Wewnątrz rezydencji reprezentacyjna sala "żółta" pokryta dekoracją stiukową. Przed pałcem ogrodnik Kaiser wytyczył otwarty gazon z aleją wiodącą w kierunku bramy wjazdowej złożonej z trzech murowanych filarów i żelaznych wrót oraz pawilonu odźwiernego. Przy elewacji parkowej stały dwa budynki, jeden kryty kopułą z latarnią a drugi poprzedzony portykiem kolumnowym w wielkim porządku. W pobliżu wznosiła się kolumna z rzeźbą, trójkondygnacyjna wieża zegarowa oraz oficyna. Istniał jeszcze obiekt gościnny zw. kawalerką, a także oranżerie. Założenie niezachowane.

Artyści i rzemieślnicy

• Merk Walentyn (Falendyn), sztukator, architekt
• Kaiser, ogrodnik

Bilbiografia

• Aftanazy R., Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 11, Województwo kijowskie oraz uzupełnienia do tomów 1-10, Wrocław-Warszawa-Kraków 1997 s. 263-271
• Urbański A., Memento kresowe, Warszawa 1929 s.45-47
• Urbański A., Podzwonne na zgliszczach Litwy i Rusi, Warszawa 1928 s. 65-66
• Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. F. Sulimierski, B. Chlebowski, W. Walewski, t. 6, Warszawa 1885 (http://dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_VI) s. 646