Pałac Czapskich

Przyłuki (Прылукі), rejon miński, obwód miński, Białoruś

Wieś w dobie nowożytnej wchodziła w skład klucza majątkowego, po rozbiorach Polski w wyniku podziału włości osada trafiła do Stetkiewiczów, a następnie w charakterze wiana przeszła na rodzinę Osztorpów. W r. 1872 Przyłuki od Horwattów odkupił hr. Emeryk Hutten-Czapski. Pierwszy pałac we wsi wznieśli Stetkiewicze jako czworoboczną, piętrową rezydencję, ozdobioną przez Horwattów wieżyczkami i basztami, co nadało budowli neogotyckiego charakteru (wzniesiono wówczas także wieżę zegarową, oficynę i stajnie). Pałac spłonął w r. 1868, po czym został odbudowany przez Emeryka Czapskiego (już bez wież). Rezydencja siedmioosiowa, dwukondygnacyjna na planie zbliżonym do kwadratu, z ryzalitem na osi fasady mieszczącym przedsionek i główne wejście. Od strony ogrodu na środku pałacu stanęła wieża z wyjściem prowadzącym do ogrodu. W k. w. XIX do bocznych elewacji budowli dostawiono kolejną, trzypiętrową wieżę i parterowe skrzydło. Wnętrza rezydencji zdobiły sztukaterie, galeria obrazów i bogaty księgozbiór. Obiekt zniszczony przez Niemców w r. 1944, później odbudowany, obecnie mieści się tu Białoruski Naukowo-Badawczy Instytut Ochrony Roślin.

Bilbiografia

  • Aftanazy R., Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 1, Województwa mińskie, mścisławskie, połockie, witebskie, Wrocław-Warszawa-Kraków 1991 s. 125-130
  • Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. B. Chlebowski, W. Walewski, t. 9, Warszawa 1888 (dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_IX) s. 221
  • Jaroszewski T. S., O siedzibach neogotyckich w Polsce, Warszawa 1981 s. 282