Pałac Ciechanowieckich

Na początku doby nowożytnej dobra boczejkowskie należały do ks. Mścisławskich, a następnie drogą wiana przeszły na rodzinę Ciechanowieckich h. Dąbrowa, która dzierżyła włości aż do traktatu ryskiego w r. 1921. W k. w. XVII w miejscowości istniał "dom mieszkalny dziedziców" z dziewięcioma komnatami i kaplicą w ogrodzie. W pobliżu ulokowano oficynę, kuchnię i dwie stajnie. W r. 1708 dwór spalono, po czym wzniesiono nowy, nieco mniejszy, z paradnym dziedzińcem i altaną pośrodku. Około r. 1770 rezydencję przebudowano i powiększono według projektu "jakiegoś Włocha". Powstał pałac na planie prostokąta z wysokimi suterenami, piętnastoosiową fasadą z portykiem na środku, zwieńczonym trójkątnym przyczółkiem z panopliami. Elewację główną rozczłonkowano pilastrami i przebito dużymi oknami, a ściany pokryto boniami. Bardziej okazale prezentowała się strona ogrodowa pałacu, która w wyniku spadku terenu sprawiała wrażenie dwukondygnacyjnej. Na jej osi znalazł półkolisty, boniowany i opilastrowany ryzalit kryty spłaszczoną kopułą. Przylegał do niego taras z dwustronnymi, eliptycznymi schodami prowadzącymi do parku, otoczony balustradą tralkową. Po bokach ryzalitu rozchodziły się tarasy obwiedzione kutymi balustradami. W pięcioosiowych elewacjach bocznych na środku występowały drzwi, flankowane przez parę okien. Dach czterospadowy wzbogacały lukarny. Na przeł. r. 1808 i 1809 pałac spłonął, a prace restauratorskie ciągnęły się aż do k. w. XIX, podczas których portyk w fasadzie zmieniono na balkon, podniesiono bęben ryzalitu oraz dach mansardowy. Do boków pałacu dostawiono parterowe alkierze, utrzymane w stylistyce rezydencji. Po traktacie ryskim kompleks znalazł się w granicach ZSRR i pełnił funkcje społeczne. Z czasem popadł w ruinę, po czym go rozebrano w latach 50. w. XX.

Bilbiografia

• Aftanazy R., Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 1, Województwa mińskie, mścisławskie, połockie, witebskie, Wrocław-Warszawa-Kraków 1991 s. 209-222
• Кулагин А. Н., Архитектура дворцово-усадебных ансамблей Белоруссии. Вторая половина XVIII – начало XIX в., Минск 1981 passim
• Антипов В.Г., Парки Белоруссии, Минск 1975 s. 20
• Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. F. Sulimierski, B. Chlebowski, W. Walewski, t. 1, Warszawa 1880 (http://dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_I/). s. 271