Kościół pw. Niepokalanego Poczęcia Najśw. Marii Panny i klasztor Bernardynek

Pierwszy kościół fundacji Heleny z Dulskich Kopciowej w r. 1617, zatwierdzona w r. 1623. Nowy kościół poświęcony w r. 1631, w ołtarzu głównym wzmiankowano cudowny obraz Matki Boskiej. Spalony przez woj. moskiewskie, odbudowany. Nowy kościół budowano w l. 1720-50, w l. 1747-50 przy kończeniu fasady pracował Antoni Dawgiel (Dawgiełło). Murowany, na rzucie prostokąta, jednonawowy, z prostokątnym prezbiterium. Fasada dwuwieżowa z rokokowym szczytem. Nowy murowany klasztor wznoszony w l. 1775-80. W r. 1830 siostry przeniesione do klasztoru w Słonimu, budynki opuszczone, następnie przekształcone na pawilon zespołu aleksandryjskiego korpusu kadetów, przebudowane w duchu klasycyzmu. Po. r. 1860 wraz z zabudowaniami pobernardyńskimi przekształcone na szpital forteczny, funkcję tę pełnił także w międzywojniu. W budynku przerobionym z kościoła urządzono kaplice szpitalną. Budynki zrujnowane podczas II wojny, obecnie zachowane częściowo fundamenty i fragmenty ścian kościoła.

Artyści i rzemieślnicy

• Dawgiel (Dawgiełło) Antoni

Bilbiografia

• Zgliński, M., Zarys dziejów i urbanistyki Brześcia oraz rysy historyczne jego nieistniejących kościołów i klasztorów rzymskokatolickich, [w:] Materiały do dziejów sztuki sakralnej na ziemiach wschodnich dawnej Rzeczypospolitej, red. J. K. Ostrowski, cz. V: Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa brzeskolitewskiego, red. M. Zgliński, t. 1, Kraków 2013 17-68
• Guttmejer, K., Nieznane kościoły Brześcia nad Bugiem, Kwartalnik Architektury i Urbanistyki, nr 26, 1981 177-185
• Klasztory bernardyńskie w Polsce w jej granicach historycznych, red. H.E. Wyczawski OFM, Kalwaria Zebrzydowska 1985
• Wrabec, J., Barokowe kościoły na Śląsku w XVIII wieku. Systematyka typologiczna, Wrocław 1986