Kościół popijarski pw. Rozesłania Świętych apostołów
Chełm (Chełm), powiat chełmski, województwo lubelskie, Polska
Kościół późnobarokowy, zbudowany z fundacji Andrzeja i Marianny Wolskich i Wacława Rzewuskiego w latach 1753-63, według projektu Paolo Antonio Fontany, pod nadzorem Tomasza Rezlera, w miejscu wcześniejszych budowli z fundacji Władysława Jagiełły (1417), i 1584 i 1720, rozebrany 1754. Wielokrotnie remontowany, m.in. 1798, 1836-39, 1870, 1878, 1929, 1970-74, 1994. Świątynia typu centralno-podłużnego, ośmioboczna nawa otoczona obejściem utworzonym przez przedsionek, dwie lokalności, sześć kaplic, z których dwie środkowe wyższe tworzą ramiona transeptu. Prezbiterium na rzucie prostokąta z półkolistą apsydą. Fasada ujęta skośnie dostawionymi wieżami. Wnętrze pokryte malowidłami ornamentalno-figuralnymi z elementami kwadratury, mal. Józef Mayer, ok. 1758. Rokokowe ołtarze z obrazami Szymona Czechowicza wykonał w l. 1774-81 lwowski rzeźbiarz Michał Filewicz. Przed fasadą dwie późnobarokowe rzeźby NMP Łaskawej (1753) i św. Jana Kalasantego (1759).
Artyści i rzemieślnicy
- Fontana Paolo Antonio (1696-1765), architekt
- Resler (Rezler) Tomasz, architekt
- Mayer (Majer, Meyer, Mayer) Józef, malarz
- Filewicz Michał (zm. 1804), rzeźbiarz
- Czechowicz Szymon (1689-1775), malarz
Bilbiografia
- Skrabski J., Paolo Antonio Fontana nadworny architekt Sanguszków, Tarnów 2007
- Zabytki sztuki w Polsce. Małopolska, Warszawa 2016 s. 250-252.
- https://zabytek.pl/pl/obiekty/chelm-zespol-popijarski-z-kosciolemob-paraf-pw-rozeslania-sw [dostęp: 09.08.2022]