Kościół parafialny pw. Św. Piotra i Pawła
Łohiszyn (Łahiszyn) (Лагішын), rejon piński, obwód brzeski, Białoruś
Pierwszy kościół fundowany w r. 1634 przez Albrechta Stanisława Radziwiłła, od ok. r. 1670 przy świątyni działała stacja misyjna jezuitów. W r. 1865 zamknięty i zamieniony na cerkiew, następnie rozebrany w l. 1892-93, na placu wzniesiono nowa cerkiew. W r. 1908 rozpoczęto budowę obecnego kościoła, konsekrowanego w r. 1914. Neogotycki, murowany, z czerwonej cegły, na rzucie prostokąta, jednonawowy, prezbiterium zamknięte trójbocznie. Do fasady dostawiona masywna, kwadratowa wieża z kruchtą w przyziemiu. Wyposażenie neogotyckie, kompletowane do r. 1913, w większości zachowane do dzisiaj. Status kościoła parafialnego od r. 1922, wcześniej jako filia parafii w Telechanach. W r. 1938 uroczyście introdukowany cudowny obraz Matki Boskiej Łahiszyńskiej. W l. 1954-68 kościół zamknięty, następnie oddany katolikom, wyremontowany. W r. 1997 koronacja cudownego obrazu. Kościół w dobrym stanie.
Bilbiografia
- Michalczyk, Z., Kościół parafialny p.w. Św. Piotra i Pawła w Łahiszynie, [w:] Materiały do dziejów sztuki sakralnej na ziemiach wschodnich dawnej Rzeczypospolitej, red. J. K. Ostrowski, cz. V: Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa brzeskolitewskiego, red. D. Piramidowicz, t. 3, Kraków 2016 299-313
- Majdowski, A., Zarys systematyki neoromańskie w budownictwie kościelnym Królestwa Polskiego, [ w:] Majdowski, A., Studia z historii architektury sakralnej w Królestwie Polskim, Warszawa 1993 7-38
- Majdowski, A., Kierunki rozwoju architektury sakralnej w Królestwie Polskim, [w:] Architektura i urbanistyka w krajobrazie historycznym Królestwa Polskiego 1815-1914. Materiały z sesji naukowej zorganizowanej przez Stowarzyszenie Konserwatorów Zabytków w Radziejowicach w dniach od 6 do 8 maja 1989, red. T. Bernatowicz, Warszawa 1992 57-74
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. F. Sulimierski, B. Chlebowski, W. Walewski, t. 5, Warszawa 1884 (http://dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_V) 682
- Katalog kościołów i duchowieństwa łacińskich diecezji kresowych (1798-1939), cz. V, t. 2: Spis kościołów i duchowieństwa diecezji pińskiej (1929-1939). Kościoły parafialne, filialne i kaplice. Duchowieństwo parafialne, oprac. M. Hałaburda, Kraków 2014 183-185
- Katalog kościołów i duchowieństwa łacińskich diecezji kresowych (1798-1939), cz. IV/2, Katalog kościołów oraz duchowieństwa diecezjalnego i zakonnego diecezji mińskiej (1920, 1922-1925), opr. J. Szczepaniak, Kraków 2014 84-85
- Żyskar F.J., Nasze kościoły. Opis ilustrowany wszystkich kościołów i parafji znajdujących się na obszarach dawnej Polski i ziemiach przyległych, t. 2, Archidjecezja mińska, z. 17, Dekanat piński, Warszawa-Petersburg 1914 17-18