Kościół parafialny pw. św. Marcina

Felsztyn (Скелівка), rejon starosamborski, obwód lwowski, Ukraina

Pierwotny kościół był budowlą drewnianą i najpewniej zniszczoną podczas najazdu tatarskiego w r. 1498. Budowę nowej świątyni zapoczątkował najprawdopodobniej Jan Herburt w pocz. XVI w., dobudowując budynek do wcześniejszej baszty, pełniącej rolę dzwonnicy. Rodzina Herbutów w ciągu w. XVI rozbudowywała i ozdabiała kościół, który stał się mauzoleum rodowym, czego wyrazem był bogaty zespół nagrobków. Konsekracja kościoła nastąpiła w r. 1583. Najpewniej wtedy też wykonano dekorację malarską ścian i prezbiterium. W r. 1785 przeprowadzono gruntowny remont świątyni oraz wnętrza. Pod koniec XVIII w. świątynia dwukrotnie uległa pożarom. Szkody usunięto dzięki hojności fundatora S. Mniszcha. Podczas ostatniego pożaru pożoga zniszczyła dzwonnicę odbudowaną dopiero w r. 1863. W r. 1871 przeprowadzono kompleksową renowację świątyni. W r. 1904 regotycyzacji kościoła dokonał kons. F. Papèe i arch. K. Mokłowski. Budowla poważnie ucierpiała podczas walk w r. 1914. Kościół został odbudowany w l. 1915-23 pod nadzorem T. Szydłowskiego i arch. K. Wyczyńskiego. Po r. 1945 świątyni została zamknięta, a od ok. r. 1990 przeznaczona na cerkiew obrządku grekokatolickiego. Kościół orientowany, murowany, z cegły, o dwuprzęsłowej nawie i węższym i niższym prezbiterium z kryptą. Do wsch. przęsła nawy dostawione dwie kaplice.

Artyści i rzemieślnicy

Bilbiografia

  • Walczak M., Kościół parafialny p.w. św. Marcina w Felsztynie, [w:] Materiały do dziejów sztuki sakralnej na ziemiach wschodnich dawnej Rzeczypospolitej, red. J. K. Ostrowski, cz. III: Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa ruskiego, t. 5, Kraków 1997
  • Materiały do dziejów sztuki sakralnej na ziemiach wschodnich dawnej Rzeczypospolitej, red. J. K. Ostrowski, cz. I: Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa ruskiego, t. 23, oprac. M. Biernat, M. Łepkowski, K. Mamajko, J.K. Ostrowski, G. Ruszczyk, przy współpracy A. Betleja, A. Dworzak, R. Nestorow, T. Pasteczka, T. Zaucha, Kraków 2015 s.26 .
  • Kowalczyk J., Świątynie późnobarokowe na kresach. Kościoły i klasztory w diecezjach na Rusi Koronnej, Warszawa 2006 134, 145, 147, 152