Kościół parafialny pw. Św. Andrzeja Apostoła

Słonim (Слонім), rejon słonimski, obwód grodzieński, Białoruś

Pierwszy kościół na Zarzeczu fundowany przed r. 1492 przez Kazimierza Jagiellończyka. W r. 1593 nowy murowany wzniesiony z fundacji Lwa Sapiehy przy Rynku. Przynajmniej do r. 1644 parafia użytkowała oba kościoły. W r. 1650 kościół murowany oddany Kanonikom Laterańskim. Parafia powróciła na Zarzecze, do wystawionego przed r. 1633 drewnianego kościoła. Doszczętnie spalony przez wojska moskiewskie w r. 1655, zastąpiony kaplicą w r. 1668 z cudownym obrazem Matki Boskiej. W r. 1745 wzmiankowany nowy, drewniany kościół z 4 ołtarzami. Nowy, murowany kościół ukończony w r. 1775, z dekoracją freskową wnętrza wykonaną przez Antoniego Herliczkę. Kościół w stylu tzw. „baroku wileńskiego”, murowany, tynkowany, na rzucie krzyża, z niewyodrębnionym w bryle prezbiterium zamkniętym prosto. Fasada dynamiczna, silnie ondulowana, dwuwieżowa. Wśród wyposażenia 3 murowane, stiukowe ołtarze, w bocznym cudowny obraz Matki Boskiej w srebrnej sukience i koronie. W ciągu w. XIX kilkakrotnie remontowany i odnawiany. W trakcie I wojny ostrzelany i częściowo spalony, bez dachu. Remontowany od r. 1921 z przerwami. Kościół zamknięty w r. 1946, użytkowany jako magazyn zboża, następnie skład soli, zdewastowany. Odzyskany w r. 1987, remontowany w l. 1991-93, w dobrym stanie.

Artyści i rzemieślnicy

Bilbiografia

  • Mączewska, K., Kościół parafialny p.w. Św. Andrzeja Apostoła, [w:] Materiały do dziejów sztuki sakralnej na ziemiach wschodnich dawnej Rzeczypospolitej, red. J. K. Ostrowski, cz. II: Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa nowogródzkiego, red. M. Kałamajska-Saeed, t. 3: Miasto Słonim*, Kraków 2013 25-58
  • Nieciecki, J., Malowidła ścienne Antoniego Herliczki w kościele p.w. Św. Andrzeja w Słonimiu, [w:] Sztuka ziem wschodnich Rzeczypospolitej XVI-XVIII w., Lublin 2000 533-557
  • Wilczewski, W. F., Spustoszenia wojenne w dekanacie Słonimskim w czasie najścia moskiewskiego w połowie XVIII wieku, „Nasza Przeszłość”, 94, 2000 254-298
  • Lorentz, S., Wycieczki Słonimskie, Słonim 1933