Kaplica grobowa Gniewoszów
Potok Złoty (Зoлoтий Пoтiк), rejon buczacki, obwód tarnopolski, Ukraina
Usytuowana na miejscowym cmentarzu. Kaplica położona na osi zbliżonej do kierunku wschód-zachód, wzniesiona na planie prostokąta o zamkniętym półkoliście prezbiterium (ok. 20 m2). Budowla ceglana, dwustronnie tynkowana, na cokole, nakryta dachem dwuspadowym poszytym ocynowaną blachą, nad prezbiterium dachem stożkowym. Elewacje obwiedzione profilowanym gzymsem przerwanym nad portalem w jednoosiowej fasadzie z trójkątnym szczytem na odcinkach, ściętym u góry i zwieńczonym krzyżem. Portal ujęty kanelurowanymi pilastrami jońskimi, podtrzymującymi gzyms, nad którym nadwieszony trójkątny naczółek. W jego polu ukazany z profilu i w popiersiu płaskorzeźbiony Chrystus w cierniowej koronie niosący krzyż, ujęty literami A i Ω. Portal flankowany prostokątnymi niszami zamkniętymi półkoliście, w nich pierwotnie figury. Powyżej otworu wejściowego w ramie inskrypcja ryta: BEATI MORTUI QUI IN DOMINO MORIUNTUR //. Nad nią płycina z wypiętrzeniem, w niej tarcza herbowa z h. Rawicz. Na wysokości dolnej krawędzi płyciny wmurowane tablice z inskrypcją: KAPLICA GROBOWIEC / RODZINY GNIEWOSZÓW OLSZEXOWA //. Elewacje boczne z półkoliście zamkniętymi otworami okiennymi i z wtórną stolarką. Na narożach pilastry. Z tyłu na osi okrągły otwór okienny. Fasada poprzedzona murowaną kryptą z dachem tworzącym rodzaj tarasu, do którego po bokach prowadzi pięć schodków, ujmujących otwór wejściowy do krypty. Nad nim zamknięta półkoliście podstawa, w której pierwotnie krzyż obecnie częściowo utrącony. We wnętrzu kaplicy ołtarz architektoniczny. Kaplica powstała zapewne na pocz. XX w.
Bilbiografia
- Cmentarze dawnego powiatu buczackiego, red. A.S. Czyż, B. Gutowski, Warszawa 2017