Dwór Rulkowskich

Do 2. poł. w. XVIII własność Potockich z Krystynopola, sprzedana w r. 1781 Adamowi Ponińskiemu. Później dobra nabył Wincenty Rulikowski, przekazując je swoim dzieciom. Ostatnimi dziedzicami Świtarzowa do r. 1939 byli Helena i Marian Obertyńscy. Dwór wzniesiony w w. XVIII przez Potockich, rozbudowany później przez Wincentego Rulikowskiego. Była to budowla na planie prostokąta, murowana, dwukondygnacyjna, dziewięcioosiowa. W elewacji frontowej wyróżniały się trzy ryzality – jeden na osi środkowej i dwa po bokach (środkowy zwieńczony był trójkątnym szczytem i poprzedzony portykiem kolumnowym wspierającym balkon). Elewacja ogrodowa ukształtowana analogicznie z wyjątkiem partii środkowej, gdzie dolną kondygnację tworzyły podcienia z arkadami. Korpus dworu przykryty czterospadowym dachem, a ryzality dwuspadowymi. Oszklona galeria łączyła dwór z piętrowym budynkiem gospodarczym. Przed dworem rozciągał się kolisty gazon, a po jego przeciwległej stronie usytuowano bramę wjazdową. Na tyłach rezydencji wznosiła się murowana, cylindryczna wieża zwieńczona krenelażem (służyła Ludwikowi Rulikowskiemu jako obserwatorium astronomiczne). W Świtarzowie nie było parku, a jedynie ogród spacerowy. Założenie zniszczone w r. 1914.

Bilbiografia

• Aftanazy R., Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 6, Województwo bełskie, Ziemia Chełmska województwa ruskiego, Wrocław-Warszawa-Kraków 1995 s. 234-237
• Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. B. Chlebowski, W. Walewski, t. 11, Warszawa 1890 (http://dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_XI/) s. 722