Dwór

Rozentowo (Małta) (Malta), gmina Malta, powiat rzeżycki, Łotwa

Początkowo Rozentowo/Rezentowo stanowiło część dóbr Prezma. W r. 1714, Jan Pereświeta- Sołtan, po zakupie Prezemy, wyłączył z dóbr folwarki Rozentowo i Czerniawsk. W r. 1766 zakupił je Antoni Foelkerzamb h. własnego (Koło Złamane). Jego córka - Teresa, poślubiając Romualda h. Bogorya, wniosła dobra w rodzinę męża. Kolejnym dziedzicem był ich syn Ignacy, a po jego bezpotomnej śmierci otrzymał młodszy z braci Michał, żonaty z Adelą Dekret. Po śmierci męża, dobra przeszły w ręce starszego syna Romana, a następnie jego młodszego brata Filipa. Razem z bratem Michałem zarządzali majętnością. Pierwotna siedziba, zapewne jeszcze z czasów Foelkerzambów, spłonęła. Na jej fundamentach wzniesiono drewniany dom, częściowo parterowy, częściowo piętrowy, z gankiem i tarasami, nakryty czterospadowym dachem, pobitym gontem. W r. 1897 Filip Bohomolec zdecydował o poszerzeniu dworu. Po przebudowie była to budowla dwukondygnacyjna, z obszernymi gankami od frontu i ogrodu; w elewacji frontowej na osi głównej i skrajnych umieszczono niewielkie, trójkątne szczyty. Elewacja ogrodowa posadowiona wyżej niż frontowa, posiadała łamane schody prowadzące bezpośrednio do parku. Całość nakryta czterospadowym dachem. We wnętrzu na parterze układ dwutraktowy, z pokojami reprezentacyjnymi; piętro mieszkalne i gościnne. Na wyposażeniu znajdowały się cenne zabytki sztuki, wśród nich meble, obrazy, portrety rodzinne, bogate zbiory biblioteczne. Dwór stał w otoczeniu rozległego parku, z dwoma oranżeriami.

Bilbiografia

  • Aftanazy, R., Dzieje Rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 3: Województwo trockie, Księstwo Żmudzkie, Inflanty Polskie, Księstwo Kurlandzkie, Wrocław 1992 s. 338-342.
  • Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, red. B. Chlebowski, W. Walewski, t. 9, Warszawa 1888 (dir.icm.edu.pl/Slownik_geograficzny/Tom_IX) s. 63.