Dwór
Petesza ( Peteša), rejon wileński, okręg wileński, Litwa
Miejscowe dobra wzmiankowane po raz pierwszy w 1498 r. jako własność Terechowiczów. W kolejnych stuleciach w rękach kolejno: Gornostajów, Żelechowskich, Słuszków, Olędzkich, w 1 poł. XIX w. profesora Uniwersytetu Wileńskiego Ludwika Alojzego Capellego a następnie Horajnów i w 2 poł. XIX w. Wańkowiczów (do II wojny światowej). Po 1945 r. kołchoz. Obecnie w gospodarstwie urządzona prywatna hodowla koni ciężkiej rasy trakeńskiej. Gospodarstwo usytuowane na brzegu stawu utworzonego na rzece Peteszy. Dwór wzniesiony w 1 poł. XIX w., po II wojnie światowej nieznacznie przekształcony (murowane dobudówki) obecnie zaniedbany. Drewniany, częściowo podpiwniczony, założony na planie prostokąta, parterowy, kryty dachem czterospadowym, z przylegającą do pn.-zach. narożnika ośmioboczną dwukondygnacyjną wieża. Elewacje dłuższe 8-osiowe, frontowa poprzedzona usytuowanym centralnie 4-kolumnowym portykiem zwieńczonym trójkątnym frontonem z półkolistym oknem. Przy płd. elewacji bocznej ganek na rzucie pięciokąta, wsparty na sześciu smukłych drewnianych kolumnach (zachowane trzy, reszta wymieniona na słupy bądź filary), kryty spłaszczonym daszkiem.
Bilbiografia
- Rąkowski G., Kresowe rezydencje. Zamki, pałace i dwory na dawnych ziemiach wschodnich II RP, t. 1: województwo wileńskie, Warszawa 2017 s. 351-3
- https://kvr.kpd.lt/#/static-heritage-detail/E891EDC5-7FB1-434A-AA03-7EED669B1422 [dostęp: 15.05.2021]