Dwór

Dżuginiany (Džiuginėnai), rejon telszański, okręg telszański, Litwa

Miejscowość swoją nazwę wzięła od położonego w pobliżu średniowiecznego kurhanu, zwanego Górą Dżugasa. Dżuginiany od 2. poł. XVIII w. należały do rodziny Gorskich h. Nałęcz. W r. 1791 od Teodory Nagórsiej Gorskiej i jej syna Antoniego dobra zakupił Ludwik Bartłomiej Gorski, starosta łukniański. Po nim majątek odziedziczył jego syn Aleksander Gorski. W wyniku małżeństwa Wandy Teresy Gorskiej z Sewerynem Fabianem Perkowskim, dobra przeszły w dom rodziny Perkowskich, h. Ślepowron. Ostatnimi właścicielami były ich dzieci: Jadwiga Elżbieta, Józef i Tadeusz. Drewniany dwór wzniesiony na podmurówce z kamienia, na rzucie prostokąta, parterowy, siedmioosiowy, pośrodku elewacji frontowej z głębokim gankiem; całość kryta dachem naczółkowym z niewielkimi, półkolistymi naczółkami. W l. 30. XX w. z inicjatywy Tadeusza Perkowskiego dwór został gruntownie odrestaurowany, wtedy też m.in. oszalowano deskami elewacje, zmianom uległ także ganek frontowy zwieńczony trójkątnym szczytem, przed r. 1939 był całkowicie zabudowany. Po obu stronach wejścia miał wysokie zamknięte półkoliście okna; pomiędzy nimi ustawiono cztery wąskie kolumienki. Wnętrze było bogato wyposażone, m.in. ściany obite wzorzystymi tapetami, stylowe meble etc. Przed elewacją frontową rozciągał się kwiatowy gazon, a całość założenia otaczał park. Dwór przetrwał obie wojny światowe; obecnie mieści się w nim muzeum Juliji Beniuševičiutė-Žymantienė (1845-1921).

Bilbiografia

  • Aftanazy, R., Dzieje Rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 3: Województwo trockie, Księstwo Żmudzkie, Inflanty Polskie, Księstwo Kurlandzkie, Wrocław 1992 s. 217-222.