Cerkiew soborna bazylianów pw. św. Zofii (Mądrości Bożej)

Połock (Полоцк), rejon połocki, obwód witebski, Białoruś

Fundowana ok. 1044-1066 przez księcia połockiego Wsjasława Braczysławicza zw. Czarodziejem. Przebudowana ok. 1490 na obronną. Od r. 1596 katedra arcybiskupa unickiego, od 1668 bazyliańska. W l. 1619-22 odnowiona i przebudowana (m.in. zniesienie kopuł) przez arch. Andreasa Kromera z inicjatywy abpa Jozafata Kuncewicza. Wkrótce pomieściła srebrny sarkofag z ciałem męczennika. W 1710 zrujnowana (wybuch zmagazynowanego prochu). Obecny kształt nadany po przebudowie prowadzonej w l. 1738-62 z inicjatywy abpa połockiego i metropolity Floriana Hrebnickiego (1684-1762) przy udziale architekta Jana Krzysztofa Glaubitza (oraz Błażeja Kosińskiego i Józefa Bertolda Koszowicza de Lendorff). Po zniesieniu unii (1839) przekazana prawosławnym, w 1913 odremontowana wg proj. Piotra Pokryszkina; zamknięta ok. 1932, w l. 1945-1969 mieściła archiwum i magazyn księgarski. Od restauracji w r. 1985 sala koncertowa i ekspozycja muzealna. Klasztor bazylianów dwupiętrowy, na planie podkowy, zbudowany 1748-69 po zach.j stronie soboru z inicjatywy superiora Sylwestra Arteckiego, zburzony ok. 1956.

Artyści i rzemieślnicy

Bilbiografia