Cerkiew pw. Podwyższenia Krzyża Świętego
Andryjanki (Andryjanki), powiat bielski, województwo podlaskie, Polska
Usytuowana w centrum wsi, po pn. stronie drogi (Andryjanki 42). Parafia prawosławna notowana w 1554, następnie przekształcona na unicką. W 1743 wzniesiona nowa cerkiew fundacji Józefa Franciszka Sapiehy, od 1839 prawosławna, w r. 1895 spalona. W 1896 wybudowana drewniana cerkiew cmentarna św. Onufrego, w 1922 przeniesiona do Dziadkowic (tam funkcjonuje do dziś jako kaplica rz.-kat.). Obecna cerkiew murowana wzniesiona w 1914, wg miejscowych przekazów z cegieł rozebranego w 1912 klasztoru reformatów w Boćkach. Remontowana w l. 2007-13. Cerkiew orientowana. Murowana z cegły, tynkowana. Trójdzielna, z kwadratową nawą, niższym trójbocznie zamkniętym prezbiterium z aneksami i prostokątnym przedsionkiem z kruchtą, flankowanym dwoma pomieszczeniami (składzik i klatka schodowa). Nad kruchtą czworoboczna wieża zwieńczona ostrosłupowym hełmem z cebulastą kopułką, nad korpusem dach namiotowy z cebulastą kopułką na oktogonalnym tamburze, nad prezbiterium wielopołaciowy. Wnętrze jednoprzestrzenne, kryte stropem na wysokiej fasecie, z prezbiterium otwartym do nawy półkolistą arkadą.
Bilbiografia
- Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, seria nowa, t. 12: Województwo podlaskie (białostockie), pod. red. M. Zglińskiego, z. 4, Powiat bielski, red. Z. Michalczyk, D. Piramidowicz, K. Uchowicz, M. Zgliński, Warszawa 2019 s. 2-3